Από τα εξοπλιστικά στην αμυντική καινοτομία: Το νέο δόγμα Δένδια για την Ελλάδα του 2030

 Με μια παρέμβαση στρατηγικού χαρακτήρα στο συνέδριο «Ελλάδα 2030», στη θεματική «Εθνική Άμυνα & Αμυντική Βιομηχανία», ο Νίκος Δένδιας παρουσίασε το περίγραμμα της μεγάλης μεταρρύθμισης που βρίσκεται σε εξέλιξη στις Ένοπλες Δυνάμεις. Ο υπουργός Εθνικής Άμυνας συνέδεσε την αποτροπή με την τεχνολογική υπεροχή, την εγχώρια παραγωγή, την αμυντική καινοτομία και την οικονομική ανθεκτικότητα, περιγράφοντας την Ατζέντα 2030 ως το κεντρικό ορόσημο για τη μετάβαση των Ενόπλων Δυνάμεων σε νέα εποχή.

Από την αρχή της τοποθέτησής του, ο κ. Δένδιας έδωσε το στίγμα της παρέμβασης, λέγοντας ότι το συνέδριο φέρει «τον ίδιο τίτλο που έχει επιλέξει εδώ και τρία χρόνια το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας» ως «το ορόσημο και την γενική περιγραφή της μεταρρύθμισης». Μίλησε, μάλιστα, για «τη μεγαλύτερη μεταρρύθμιση στην ιστορία των Ενόπλων μας Δυνάμεων», θέτοντας ως ορίζοντα το 2030.

Το νέο περιβάλλον απειλών

Στο επίκεντρο της ομιλίας βρέθηκε η αλλαγή του διεθνούς περιβάλλοντος. Ο υπουργός υπογράμμισε ότι η χώρα κινείται σε μια εποχή όπου «η παραβίαση των συνόρων έχει επανέλθει πλέον στην ημερήσια διάταξη». Περιέγραψε ένα περιβάλλον όπου «ο πόλεμος, η βία, η απειλή, ο αναθεωρητισμός, η περιφερειακή αποσταθεροποίηση» συγκροτούν το πλαίσιο μέσα στο οποίο η Ελλάδα οργανώνει την εθνική της άμυνα.

Η βασική θέση του ήταν ότι η αποτροπή στον 21ο αιώνα απαιτεί νέο υπόδειγμα. Όπως σημείωσε, «η αποτροπή στον 21ο αιώνα δεν διασφαλίζεται με την αγορά ενός σημαντικού αριθμού ικανών συστημάτων». Πρόσθεσε ότι η προσπάθεια «προϋποθέτει τεχνολογική υπεροχή, δυνατότητα παραγωγής, ερευνητική δραστηριότητα» και «οικονομική ανθεκτικότητα». Με αυτή τη διατύπωση συνέδεσε ευθέως την άμυνα με την ανάπτυξη, αναφέροντας ότι «η άμυνα και η ανάπτυξη αλληλοτροφοδοτούνται».

Η γεωπολιτική θέση της Ελλάδας

Ιδιαίτερη σημασία είχε η γεωπολιτική ανάγνωση της ελληνικής θέσης. Ο Νίκος Δένδιας περιέγραψε την Ελλάδα ως χώρα που βρίσκεται «στο νοτιοανατολικό άκρο της ευρωπαϊκής ηπείρου», σε ένα σημείο όπου «συναντήθηκαν και συναντώνται πολιτισμοί, οδοί επικοινωνίας, διάδρομοι ενέργειας». Από αυτή τη γεωγραφία, όπως ανέφερε, προκύπτει μεγαλύτερη ανάγκη υπεράσπισης «αυτής της χώρας, αυτού του χώρου», καθώς και «του πολιτισμού μας, της κουλτούρας μας, του λόγου της ύπαρξής μας».

Η αναφορά του στον Μίλαν Κούντερα και την Κεντρική Ευρώπη έδωσε πολιτισμικό βάθος στην παρέμβαση. Ο υπουργός αξιοποίησε το παράδειγμα για να αναδείξει την επιλογή της Ελλάδας να διατηρεί τη δική της αυτόνομη πορεία. Όπως είπε, «οι Έλληνες έχουν επιλέξει αυτή την αυτόνομη πορεία στην παγκοσμιοποιημένη πραγματικότητα», μια πορεία που εκφράζει «το παρελθόν μας, το παρόν μας και το μέλλον μας». Σε αυτή τη βάση, η άμυνα παρουσιάστηκε ως όρος εθνικής συνέχειας και πολιτικής ελευθερίας.

Οι Ένοπλες Δυνάμεις ως μηχανισμός γνώσης

Στο επιχειρησιακό επίπεδο, ο κ. Δένδιας έδωσε έμφαση στη μετάβαση από τις παραδοσιακές δομές σε έναν νέο μηχανισμό πληροφορίας και γνώσης. «Οι σύγχρονες Ένοπλες Δυνάμεις είναι ένας μηχανισμός γνώσης και επεξεργασίας της πληροφορίας», είπε χαρακτηριστικά.

Περιέγραψε ένα σύστημα που «προσλαμβάνει την πραγματικότητα μέσω εκατομμυρίων αισθητήρων», μεταφέρει δεδομένα σε κέντρα επεξεργασίας, προτεραιοποιεί απειλές και προτείνει στο ανθρώπινο δυναμικό «την κατάλληλη απάντηση στην εκάστοτε απειλή». Η τοποθέτηση αυτή δείχνει τη μετατόπιση της εθνικής άμυνας προς την ταχύτητα, τη διαλειτουργικότητα, την επεξεργασία δεδομένων και την επιχειρησιακή προσαρμογή.

Το ΕΛΚΑΚ και το νέο μοντέλο αμυντικής καινοτομίας

Κεντρική θέση στην ομιλία είχε το Ελληνικό Κέντρο Αμυντικής Καινοτομίας. Ο υπουργός εξήγησε ότι το νέο μοντέλο ξεκινά από την επιχειρησιακή ανάγκη, διατυπωμένη ως πρόβλημα προς επίλυση. Τα Γενικά Επιτελεία καλούνται πλέον «να θέτουν ένα συγκεκριμένο ερώτημα», ιδίως στα ζητήματα καινοτομίας.

Αυτό σημαίνει ότι η άμυνα περνά από τη λογική της απλής προμήθειας στη λογική της εγχώριας απάντησης. Η επιχειρησιακή ανάγκη μετατρέπεται σε ερώτημα προς το ελληνικό αμυντικό οικοσύστημα, την έρευνα, την τεχνογνωσία και την αμυντική βιομηχανία.

Το παράδειγμα του συστήματος Κένταυρος

Το χαρακτηριστικότερο παράδειγμα ήταν το σύστημα «Κένταυρος». Ο κ. Δένδιας ανέφερε ότι το σύστημα δημιουργήθηκε ως απάντηση στο ερώτημα «πώς αντιμετωπίζω σμήνη drones συγκεκριμένης τεχνολογίας προερχόμενα από χώρα η οποία απειλεί την Ελλάδα».

Το πρωτότυπο δοκιμάστηκε, στάλθηκε στην Ερυθρά Θάλασσα και, σύμφωνα με τον υπουργό, «κατέρριψε δύο drones των Χούθι». Πλέον, όπως είπε, «υιοθετείται από τις ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις» και θα αποτελέσει κύριο anti-drone σύστημα σε σειρά φρεγατών.

Ιδιαίτερη σημασία έχει η αναφορά στον πηγαίο κώδικα του συστήματος. Ο υπουργός σημείωσε ότι ο «Κένταυρος» εξελίσσεται διαρκώς «γιατί έχουμε τον πηγαίο του κώδικα». Η φράση αυτή μεταφέρει το βάρος από την αγορά στην τεχνολογική κυριότητα. Η Ελλάδα αποκτά δυνατότητα εξέλιξης κρίσιμων αμυντικών τεχνολογιών με δική της συμμετοχή και δικό της έλεγχο.

Αμυντική βιομηχανία και μεταφορά τεχνογνωσίας

Στο πεδίο της αμυντικής βιομηχανίας, ο Νίκος Δένδιας παρουσίασε και την απαίτηση επένδυσης στην Ελλάδα. Όπως είπε, «οποιοσδήποτε μεταφέρει τεχνογνωσία κυρίως αλλά και συστήματα στη χώρα, οφείλει να επενδύσει το 25% της αξίας αυτών των συστημάτων στην πατρίδα μας».

Η αναφορά αυτή εντάσσει τα εξοπλιστικά προγράμματα σε ευρύτερη παραγωγική στρατηγική. Η αμυντική δαπάνη συνδέεται με την εγχώρια βιομηχανία, τη μεταφορά τεχνογνωσίας και την τεχνολογική αναβάθμιση της χώρας. Η άμυνα αντιμετωπίζεται ως πεδίο εθνικής ισχύος και ως εργαλείο ενίσχυσης της παραγωγικής βάσης.

Drones, νέες μονάδες και ηλεκτρονικός πόλεμος

Παράλληλα, ο υπουργός αναφέρθηκε στη συνολική αλλαγή δομής των Ενόπλων Δυνάμεων. Μίλησε για παλαιές δομές με «ατέλειωτες μεραρχίες, ατελείωτα συντάγματα, ατέλειωτα τάγματα, ατέλειωτα στρατόπεδα» και για τη δύσκολη απόφαση μετάβασης «σε συγχωνεύσεις, σε αλλαγή υποδείγματος, σε διαφορετικές, μικρότερες, πιο ευέλικτες, με διαφορετική εκπαίδευση μονάδες».

Στο ίδιο πλαίσιο ενέταξε την εκπαίδευση νεοσυλλέκτων στη χρήση drones, τη δημιουργία νέου εργοστασίου παραγωγής drones στη Μαλακάσα και την πρώτη σχολή εκπαίδευσης πιλότων drones κατηγορίας 2 και 3 στην Τρίπολη. Αναφέρθηκε επίσης στη δημιουργία Διεύθυνσης Αυτόνομων στο Πολεμικό Ναυτικό και στη λειτουργία καθετοποιημένης δομής ηλεκτρονικού πολέμου.

Για τον ηλεκτρονικό πόλεμο, ο κ. Δένδιας σημείωσε ότι πρόκειται για πεδίο «πολύ πιο πολύπλοκο» από τα μέσα κυβερνοεπίθεσης ή κυβερνοάμυνας. Περιέγραψε την ανάγκη για data centers εντός επικράτειας, καθώς, όπως τόνισε, «αλλιώς πράγματι κινδυνεύει η κυριαρχία σου». Η φράση αυτή δείχνει τη νέα αντίληψη περί εθνικής κυριαρχίας στην ψηφιακή και τεχνολογική εποχή.

Το πολιτικό μήνυμα της σύμπνοιας

Η ομιλία κατέληξε σε πολιτικό μήνυμα θεσμικής συνέχειας. Ο Νίκος Δένδιας ζήτησε «στοιχειώδη σύμπνοια στα βασικά», ώστε το προεκλογικό κλίμα να μην επηρεάσει «τις πάγιες και απαραίτητες επιλογές» για την πορεία των Ενόπλων Δυνάμεων προς το 2030.

Ο τελικός στόχος, όπως τον περιέγραψε, είναι οι ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις το 2030 να είναι «ισχυρότερες κατά πολύ» από κάθε προηγούμενη περίοδο. Πρόκειται για μήνυμα συνέχειας, πειθαρχίας και εθνικής προτεραιότητας σε ένα πεδίο όπου οι αποφάσεις έχουν βάθος χρόνου και άμεση σχέση με την ασφάλεια της χώρας.

Η άμυνα ως εθνική ισχύς

Η παρέμβαση Δένδια στο «Ελλάδα 2030» αποτύπωσε μια συνολική στρατηγική για την εθνική άμυνα. Στο κέντρο της βρίσκονται η τεχνολογία, η πληροφορία, η παραγωγή, η καινοτομία και η ανθεκτικότητα. Η Ατζέντα 2030 παρουσιάζεται ως σχέδιο μετασχηματισμού των Ενόπλων Δυνάμεων, με στόχο μια Ελλάδα ικανή να υπερασπίζεται την κυριαρχία της, την ασφάλεια των πολιτών της και την αυτόνομη θέση της στον κόσμο.

newpost.gr